เรื่องสั้น The Ghost in Soft Power หนึ่งในชุดเรื่องสั้นจากเล่มนี้ เริ่มต้นจากบทสนทนาระหว่างเพื่อนกลุ่มหนึ่งที่เดินทางไปทำกิจกรรมชมรมปลูกปะการัง ริมทะเล (อาจจะเป็นชายหาดแหลมสมิหลา จ.สงขลา) ท่ามกลางบรรยากาศของตึกเก่าที่พักที่ชวนขนลุก ได้มีการพูดถึง “ผีผู้หญิง” ในตำนานต่าง ๆ ในแต่ละภูมิภาคบ้านเกิดของตัวละคร ตั้งแต่เรื่องเล่าของ นางเงือก ผีกะ ผีปอบ ไปจนถึงผีแม่หม้าย แต่เมื่อบทสนทนาดำเนินไป ความสยองกลับกลายเป็นการตั้งคำถามต่อโครงสร้างสังคมที่ยังคงกดทับเพศหญิงผ่านรูปแบบการตั้งคำถามปลายเปิดเอาไว้ให้ผู้อ่านไปหาคำตอบกันต่อ
ส่วนหนึ่งจากในเรื่องสั้น ถูกเขียนไว้ว่า
“เคยได้ยินปะ มีตำนานบอกว่านางเงือกคือหญิงสาวที่ถูกกล่าวหาว่าอยู่นอกศาสนา ไม่เชื่อในพระเจ้า แล้วถูกขับไล่ออกจากแผ่นดินไป”
“บางตำนานก็เล่าว่า พวกเธอมีชีวิตสันโดษอยู่บนเกาะแม่หม้าย แต่ถูกทหารเรือรุกรานขับไล่ บ้างก็ถูกทิ้งลงทะเล หลายปีต่อมาในคืนพระจันทร์เต็มดวงพวกเธอก็จะขึ้นมาบนผิวน้ำเพื่อล่าหัวใจผู้ชายพวกนั้น”
“ขนลุกเลย” ไพลินว่า “ภาคเหนือก็มีตำนานเกี่ยวกับเรื่องผีกะนะ ผู้หญิงคนไหนถ้าถูกสงสัยว่าเป็นผีกะก็มักเป็นที่รังเกียจแล้วถูกขับไล่ออกจากหมู่บ้านไปปลีกวิเวกอยู่ในป่า”
“อิสานบ้านฉันก็มีผีปอบค่า” มัดหมี่เดินออกมานั่งร่วมวงสนทนาด้วย
“ส่วนบ้านกูก็มีผีแม่หม้ายที่คนเชื่อกันว่าจะมาจับผู้ชายในหมู่บ้านไป” เจมส์อุ้มหนุงหนิงเดินมาสมทบ ทิ้งให้เอ็มนั่งเล่นกีตาร์ร้องเพลงอยู่ข้างใน
“ตอนเด็กๆ แม่ยังเคยบังคับกูกับพ่อให้ทาเล็บสีแดงเลย แถมต้องเอายกทรงกับกางเกงในสีแดงแขวนไว้หน้าบ้านเพราะเชื่อว่าผีแม่หม้ายจะไม่เข้ามายุ่งเกี่ยว”
“ทำไมผู้หญิงถึงเป็นเหยื่อสำหรับการกล่าวโทษตลอดเลยวะ”
เพียงนี้ประโยคเดียวก็เพียงพอจะเปิดเปลือยใจกลางของเรื่อง ความไม่เท่าเทียมทางเพศที่ถูกสืบทอดผ่าน “ความเชื่อ” และ “ศีลธรรมอันดี” หญิงสาวที่ถูกขับไล่เพราะไม่เชื่อในศาสนา กลายเป็น “นางเงือก” ที่ถูกตราหน้าว่าอันตราย หรือหญิงที่ถูกสงสัยว่าเป็นผีกะ–ผีปอบ จนต้องหลบหนีจากชุมชน ทั้งหมดนี้ล้วนเป็นภาพแทนของการควบคุมร่างกายและความเชื่อของผู้หญิงในสังคมชายเป็นใหญ่
ซึ่งในปัจจุบันนี้ก็ยังคงมีอยู่ ยกตัวอย่างเช่นในกรณีการถูกล่วงละเมิดทางเพศ หรือถูกล่วงเกินทางกาย วาจาใจ สำหรับสังคมไทยแล้วดูเหมือนว่าเพศหญิงจะตกเป็นเป้าของการตั้งคำถามก่อนเสมอ ทั้งในบริบทของการทำตัวให้เป็นเหยื่อ เป็นต้นเหตุของปัญหานั้นๆ
เช่นเดียวกับเนื้อหาที่ผู้เขียนพยายามหยอดไว้ “ผีแม่หม้าย” เองก็สะท้อนความกลัวเชิงเพศต่อหญิงที่ไม่ขึ้นต่อชาย เธอไม่ได้เป็นภัย หากแต่เป็นภาพแทนของอิสระที่สังคมไม่ยอมรับ การที่คนต้องแขวนยกทรงสีแดงหรือทาเล็บเพื่อกันผี จึงไม่ต่างจากการใช้พิธีกรรมปิดกั้นเสรีภาพของเพศหญิง
Here Lies Love รักลวงลวง จึงไม่ใช่เพียงรวมเรื่องสั้นแนวโกธิคว่าด้วยผีหรือความรักเควียร์เท่านั้น แต่คือกระจกที่สะท้อนให้เห็นว่า “ความกลัวในตำนาน” คือสิ่งที่สังคมสร้างขึ้นเพื่อใช้เป็นเครื่องมือควบคุมคนด้วยกัน ในรูปแบบที่แตกต่างกันออกไป และเพศหญิงคือผู้ที่ถูกสร้างให้กลายเป็นผีอยู่ซ้ำแล้วซ้ำเล่า
ในค่ำคืนแห่งฮาโลวีนนี้ บางทีสิ่งที่เราควรกลัวไม่ใช่ “ผีหญิง” ที่ออกมาหลอกหลอน แต่คือ ผีที่มีชื่อว่าปิตาธิปไตย ที่ยังคงหลอกหลอนผู้หญิง และเพศอื่นๆ ที่ยังต้องคอยอาศัยการถูกยอมรับ เคารพสิทธิ ให้เกียรติในโลกแห่งจริงอยู่ทุกเมื่อเชื่อวัน
—
Here Lies Love รักลวงลวง – ชย วิวัฒนาพานิช (สำนักพิมพ์ P.S.)
รวมเรื่องสั้น 14 เรื่อง ว่าด้วยความรักในมุมมองเควียร์ (Queer) ผ่านตัวละครในชุมชน LGBTQ+ ที่ยังมีการหลอกลวง ความเจ็บปวด และบรรทัดฐานสังคมที่กดทับ ถ่ายทอดบรรยากาศโกธิคทั้งในมิติลึกลับและร้าวฉานระหว่างคนกับผีและคนกับคนด้วยกัน
รู้สึกอย่างไรเกี่ยวกับโพสต์นี้?
