Telkes คือ นักชีวฟิสิกส์ วิศวกร และนักประดิษฐ์เชื้อสายฮังกาเรียน-อเมริกัน ผู้ได้รับฉายา “ราชินีแห่งดวงอาทิตย์” (The Sun Queen) จากผลงานที่พลิกหน้าประวัติศาสตร์พลังงานหมุนเวียนทั่วโลก

เธอเกิดที่กรุงบูดาเปสต์ ปี 1900 สนใจวิทยาศาสตร์ตั้งแต่ยังเด็ก เรียนจบปริญญาตรีและปริญญาเอกด้านเคมีฟิสิกส์ ก่อนจะเดินทางสู่สหรัฐฯ ในปี 1925 เพื่อทำงานวิจัยชีวฟิสิกส์ที่ Cleveland Clinic Foundation จากนั้นร่วมทีม MIT จุดเริ่มต้นการพัฒนาเทคโนโลยีพลังงานแสงอาทิตย์ที่โลกยังไม่เคยเห็นมาก่อน

ผลงานของเธอรวมถึง “Dover Sun House” บ้านที่ใช้เกลาบ์เบอร์ซอลต์ (Glauber’s salt) เก็บความร้อนจากแสงแดดไว้ให้ความอบอุ่นในฤดูหนาว เป็นหนึ่งในระบบจัดเก็บพลังงานแสงอาทิตย์ที่ก้าวหน้ายุคนั้น

ระหว่างสงครามโลกครั้งที่ 2 Telkes พัฒนาเตากลั่นน้ำจืดจากน้ำทะเลสำหรับทหารในภาวะขาดแคลนน้ำ และต่อมาใช้งานในพื้นที่แห้งแล้ง ผลงานของเธอยังรวมถึงเตาอบแสงอาทิตย์, เครื่องกำเนิดไฟฟ้าเทอร์โมอิเล็กทริก และระบบจัดเก็บพลังงานแบบเปลี่ยนสถานะความร้อน (phase-change thermal storage) เธอถือสิทธิบัตรเกี่ยวกับเทคโนโลยีพลังงานแสงอาทิตย์มากกว่า 20 รายการ (บางแหล่งระบุสูงถึง 50 รายการ)

ในช่วงปลายชีวิต Telkes ยังร่วมสร้าง “Carlisle House” กับกระทรวงพลังงานสหรัฐฯ บ้านต้นแบบที่ผลิตทั้งความร้อนและไฟฟ้าโดยใช้ระบบโซลาร์เซลล์ และเธอยังวิจัยร่วมกับมหาวิทยาลัย Delaware ในโครงการบ้านพลังงานแสงอาทิตย์สำหรับอนาคต

Telkes นำเสนอแนวคิดพลังงานสะอาดในเวทีระดับโลก  ทั้งที่สหประชาชาติ ในงานประชุมนานาชาติด้านวิศวกรรมและวิทยาศาสตร์สำหรับสตรี (1964) และ World Symposium on Applied Solar Energy ถึงปี 1995
เธอตีพิมพ์งานวิจัยด้านพลังงานแสงอาทิตย์จำนวนมาก และพูดถึงการอนุรักษ์สิ่งแวดล้อมอย่างชัดเจนในเวลาที่คนส่วนใหญ่ยังไม่ตื่นตัว

ปี 1952 เธอได้รับรางวัลเกียรติยศจาก Society of Women Engineers เป็นคนแรก และในปี 1977 คว้ารางวัล Charles Greely Abbot Award ผลงานของเธอได้รับการยกย่องอย่างต่อเนื่อง ทั้งจาก National Academy of Sciences และ Building Research Advisory Board จนกระทั่งหลังเสียชีวิต ได้รับเลือกเข้าสู่ National Inventors Hall of Fame

ทุกแสงแดดที่เราใช้ผลิตไฟฟ้าในวันนี้ มีร่องรอยของความคิดและการลงมือทำของเธอซ่อนอยู่ Mária Telkes เสียชีวิตในปี 1995 ที่บ้านเกิดของเธอ แต่เรื่องราวของเธอยังถูกบอกเล่าต่อผ่านหนังสือ สารคดี และภาพยนตร์ “The Sun Queen” ที่ออกฉายปี 2023

แม้เธอจะจากไปแล้ว แต่พลังแห่งความคิดของเธอยังคงส่งอิทธิพลต่อโลกอย่างไม่เคยหยุดยั้ง

ที่มาข้อมูล:

1. https://www.britannica.com/biography/Maria-Telkes
2. https://lemelson.mit.edu/resources/maria-telkes
3. https://engineering.nyu.edu/news/who-was-sun-queen-maria-telkes-scientist-who-believed-solar-energy-could-replace-fossil-fuels

 

รู้สึกอย่างไรเกี่ยวกับโพสต์นี้?