เป็นเรื่องยากที่จะยืนยันได้ว่าเรื่องเล่าสุดคลาสสิกของแม่นาก วิญญาณตายทั้งกลมแห่งพระโขนงมีเค้าโครงจากสิ่งที่เกิดขึ้นจริงมากน้อยแค่ไหน แต่สิ่งที่เราพอจะยืนยันได้ก็คือ เรื่องราวนี้นี้เป็นของโปรดของสังคมไทยแน่นอน เมื่อพิจารณาความอยู่ยงคงกระพันของภาพยนตร์เรื่อง “นางนาก” ฉบับปี 2542 รายได้ระดับปรากฏการณ์ของ “พี่มาก..พระโขนง” ในปี 2556 รวมกับจำนวนของการดัดแปลง ขยับขยายเรื่องราว และตีความใหม่อีกนับไม่ถ้วน

เป็นไปไม่ได้ที่จะพูดถึงการ์ตูนผีโดยไม่นึกถึงราชามังงะสยองขวัญอย่างจุนจิ อิโตะ งานของเขาเปี่ยมไปด้วยเอกลักษณ์ลายเส้น ความสยองอันไร้ที่มาที่ไป บวกอารมณ์ขันร้ายกาจสุดขั้วที่พออ่านจบแล้วจะต้องคิดว่า “อย่างนี้ก็ได้เหรอวะ” แต่พอรู้ตัวอีกทีก็หลงเสน่ห์จนโงหัวไม่ขึ้นเสียแล้ว ยังไม่รวมข้อเท็จจริงที่ว่าผลงานเปิดตัวของเขาเป็นการ์ตูนเรื่องสั้นลงนิตยสารรายสัปดาห์ของเด็กผู้หญิงที่ยิ่งชวนตะลึงหนักเข้าไปใหญ่

เมื่อเอ่ยถึงปอบในปี 2023 สิ่งแรกที่ปรากฏในความคิดของคุณอาจเป็นเรื่องราวของผีร้ายกินเครื่องในซึ่งอาศัยในร่างคนเปราะบาง อาจเป็นหญิงแก่หรือเด็กเคราะห์ร้ายสักคนในชนบทอันห่างไกลซึ่งอยู่ผิดที่ผิดเวลาไปสักหน่อย หรือหากจะให้ลึกไปกว่านั้น คุณอาจนึกถึงคนแปลกประหลาดที่ถูกสังคมหมู่บ้านขับไล่ให้ไปอยู่โดดเดี่ยว จะแบบไหนก็ไม่ผิดทั้งนั้น แต่หากเราพูดถึงปอบในยุค 90 ภาพของปีศาจร้ายตนนี้จะต่างออกไปโดยสิ้นเชิง